1. Ý nghĩa các tên gọi
Kailash bắt nguồn từ chữ Phạn Kailasa. Các học giả thường liên hệ tên này với kelasa, một từ chỉ pha lê, rất hợp với ngọn núi đá sáng màu lấp lánh dưới tuyết. Trong tiếng Tạng, ngọn núi được gọi là Kang Rinpoche hay Gang Rinpoche. Kang nghĩa là đỉnh tuyết, còn rinpoche là kính ngữ nghĩa là bậc quý báu, nên cái tên thường được dịch là "viên ngọc quý của tuyết".
Manasarovar ghép từ hai chữ Phạn: manas là tâm, và sarovara là hồ. Đó là hồ của tâm. Trong tiếng Tạng, hồ được gọi là Mapham Yumtso, thường được dịch là hồ bất khả chiến bại hay hồ bất bại.
Yatra đơn giản nghĩa là cuộc hành trình thiêng. Vậy Kailash Mansarovar Yatra là cuộc hành hương đến ngọn núi và hồ nước nằm cạnh nhau trên cao nguyên Tây Tạng. Mansarovar là cách viết phổ biến trong tiếng Hindi của Manasarovar, và cả hai đều đúng.
2. Kailash trong đạo Hindu: chốn ngự của thần Shiva
Với người theo đạo Hindu, Kailash là nơi ở của thần Shiva, nơi Ngài ngồi thiền định sâu cùng nữ thần Parvati, bên cạnh hai người con Ganesha và Kartikeya cùng bò thần Nandi. Nhiều kinh văn còn đồng nhất ngọn núi với núi Meru (Tu Di), trục của vũ trụ mà các thế giới xoay quanh.
Một câu chuyện được yêu thích kể rằng quỷ vương Ravana từng tìm cách nhấc bổng Kailash để mang đi. Thần Shiva chỉ dùng một ngón chân ấn ngọn núi xuống, đè Ravana bên dưới, cho đến khi hắn cất lời ca tụng thần Shiva và được tha thứ. Cảnh này được chạm khắc ở Ellora và nhiều ngôi đền khác.
Với một tín đồ phái Shiva, được nhìn thấy Kailash là được chiêm bái chính thần Shiva, và đi vòng quanh ngọn núi là cuộc parikrama linh nghiệm nhất mà một người hành hương có thể thực hiện.
3. Kang Rinpoche trong Phật giáo
Phật tử Tây Tạng xem Kang Rinpoche là trú xứ của Thắng Lạc Kim Cương (Chakrasamvara), tiếng Tạng gọi là Demchok, một hình tướng phẫn nộ trong Mật tông, hiện thân của đại lạc giác ngộ, cùng minh phi Kim Cương Hợi Mẫu (Vajravarahi). Ngọn núi được xem như một mạn-đà-la tự nhiên, và các tu viện dọc vòng kora đánh dấu những điểm thiêng của nó.
Câu chuyện Phật giáo nổi tiếng nhất là cuộc tranh tài giữa hành giả Milarepa và đạo sư Bon Naro Bonchung để giành quyền làm chủ ngọn núi. Sau nhiều thử thách, hai người thi xem ai lên đỉnh trước. Naro Bonchung cưỡi trống bay lên lúc rạng đông, nhưng Milarepa cưỡi tia nắng đầu tiên và lên đến đỉnh trước. Phật giáo trở thành truyền thống chính ở Kailash, còn một ngọn núi gần đó được trao cho tín đồ đạo Bon.
Với Phật tử, đi kora giúp tịnh hóa ác nghiệp. Truyền thống cho rằng một vòng gột sạch lỗi lầm của cả một đời, và 108 vòng có thể đưa đến giác ngộ ngay trong kiếp này.
4. Ashtapada trong đạo Jain và trái tim của đạo Bon
Người theo đạo Jain gọi ngọn núi là Ashtapada, nghĩa là "tám bậc". Họ tin rằng Rishabhanatha, còn gọi là Adinatha, vị đầu tiên trong 24 Tirthankara (bậc Tổ sư khai đạo), đã đạt niết bàn, tức giải thoát rốt ráo, tại đây. Một số học giả còn tranh luận liệu Ashtapada trong kinh văn Jain và Kailash ngày nay có phải là một nơi hay không, nhưng với nhiều người hành hương đạo Jain, mối liên hệ ấy là lòng sùng kính sâu sắc.
Bon là tôn giáo cổ của Tây Tạng, có trước cả Phật giáo Tây Tạng. Tín đồ gọi ngọn núi là Yungdrung Gutseg, núi chữ vạn chín tầng, và tôn kính nơi đây là trung tâm sức mạnh tâm linh, nơi tương truyền vị tổ khai sáng của họ là Tonpa Shenrab đã giáng thế. Vùng này từng là trung tâm của vương quốc cổ Zhang Zhung, cái nôi của đạo Bon.
Người hành hương đạo Bon đi vòng quanh núi ngược chiều kim đồng hồ, ngược hướng với người theo đạo Hindu, Phật giáo và đạo Jain. Trên vòng kora, bạn sẽ thấy cả hai chiều đi trên cùng một con đường.
5. Hồ Manasarovar: hồ của tâm
Manasarovar nằm ở độ cao khoảng 4.600 mét, phía nam Kailash, chu vi khoảng 88 km. Truyền thống Hindu kể rằng thần Brahma (Phạm Thiên) đã tạo ra hồ từ tâm trí của mình, để các bậc hiền triết có thể tắm và cầu nguyện bên ngọn núi. Phật tử liên hệ hồ với nơi Hoàng hậu Ma-da (Maya) được tắm gội trước khi thụ thai Đức Phật.
Người hành hương tin rằng tắm trong làn nước băng giá và uống nước hồ sẽ gột sạch tội lỗi của nhiều kiếp. Phần lớn người hành hương Hindu tắm thiêng theo nghi lễ hoặc dội nước lên đầu, làm lễ puja và havan (lễ hỏa tế) bên bờ, rồi mang nước về nhà trong những chai đậy kín. Nhiều người thức từ trước bình minh để ngắm ánh sáng lan trên Kailash phía bên kia mặt hồ.
Cạnh đó là Rakshastal, một hồ nước mặn gắn với Ravana. Một dòng chảy tự nhiên tên là Ganga Chhu nối hai hồ. Manasarovar tròn như mặt trời được xem là hồ sáng, còn Rakshastal cong như vầng trăng là hồ tối. Phần lớn người hành hương đi vòng quanh Manasarovar bằng đường bộ và tắm ở một trong các bến tắm (ghat) của hồ.
6. Vòng kora: đi bộ quanh ngọn núi
Trọng tâm của cuộc hành hương là vòng kora, người theo đạo Hindu gọi là parikrama. Đó là chặng đi bộ khoảng 52 km quanh chân núi Kailash, thường trong ba ngày. Phần lớn người hành hương xuất phát từ Darchen, nghỉ đêm đầu gần Dirapuk, nơi ngắm mặt bắc của núi gần nhất, và vượt đèo Dolma La ở độ cao khoảng 5.630 mét vào ngày thứ hai.
Trong truyền thống Hindu, Phật giáo và đạo Jain, khi đi quanh một vật thiêng, người ta giữ vật ấy ở bên tay phải, phía của sự tôn kính. Vòng kora nên được đi chậm rãi, với lời cầu nguyện và sự chú tâm, và nhiều người Tây Tạng đi trọn vòng trong một ngày dài, thậm chí vừa đi vừa lễ lạy toàn thân suốt nhiều tuần.
Có thể thuê ngựa và người khuân vác ở Darchen. Độ cao mới là thử thách thực sự, vì vậy hãy thích nghi trước. Cẩm nang chi phí hành hương Kailash Mansarovar của chúng tôi giải thích các khía cạnh thực tế khi lên kế hoạch cho chuyến đi.
7. Vì sao không ai leo núi Kailash
Kailash cao khoảng 6.638 mét, thấp hơn nhiều đỉnh Himalaya vẫn được chinh phục hằng năm. Chưa từng có ai leo lên ngọn núi này, và lý do là lòng tôn kính chứ không phải độ khó.
Với cả bốn tôn giáo, đỉnh núi là ngai của thần linh, và đặt chân lên đó là một sự xúc phạm nặng nề. Năm 1926, nhà thám hiểm người Anh Hugh Ruttledge đã khảo sát mặt bắc và cho rằng không thể leo được. Reinhold Messner được cho là đã từ chối cơ hội leo núi vào thập niên 1980 vì tôn trọng sự linh thiêng của nó, và một đoàn leo núi Tây Ban Nha bị từ chối cấp phép năm 2001. Hiện nay việc leo núi bị cấm.
Người hành hương xem ngọn núi là nơi để đi vòng quanh và tôn thờ, chứ không phải để chinh phục. 31° North có thể sắp xếp chuyến hành hương cho bạn, nhưng bản thân hành trình là những bước chân chậm rãi quanh ngọn núi, còn đỉnh núi xin để dành cho thần linh.
Câu hỏi thường gặp
Kailash Mansarovar Yatra có nghĩa là gì?
Đó là cuộc hành hương đến núi Kailash và hồ Manasarovar ở miền tây Tây Tạng. Kailash được tôn kính là nơi ở của thần Shiva, Manasarovar nghĩa là hồ của tâm, còn yatra nghĩa là cuộc hành trình thiêng.
Vì sao núi Kailash linh thiêng?
Người theo đạo Hindu tôn kính núi là chốn ngự của thần Shiva, Phật tử xem là trú xứ của Thắng Lạc Kim Cương (Demchok), người theo đạo Jain coi là Ashtapada, nơi Rishabhanatha đạt giải thoát, còn tín đồ đạo Bon xem là núi chữ vạn chín tầng, trung tâm sức mạnh tâm linh.
Manasarovar nghĩa là gì?
Manasarovar bắt nguồn từ chữ Phạn manas là tâm, và sarovara là hồ. Truyền thống Hindu kể rằng thần Brahma đã tạo ra hồ từ tâm trí của mình. Tên tiếng Tạng của hồ là Mapham Yumtso.
Đã có ai leo lên núi Kailash chưa?
Chưa. Chưa từng có ai leo lên núi Kailash. Ngọn núi là thánh địa của bốn tôn giáo và việc leo núi bị cấm. Thay vào đó, người hành hương đi vòng kora quanh chân núi.
Vòng kora quanh Kailash dài bao nhiêu?
Vòng kora quanh núi Kailash dài khoảng 52 km và thường mất ba ngày, vượt đèo Dolma La ở độ cao khoảng 5.630 mét.
Kang Rinpoche là gì?
Kang Rinpoche là tên tiếng Tạng của núi Kailash, nghĩa là viên ngọc quý của tuyết.
Nguồn tham khảo
Ngày giờ, lệ phí và quy định thay đổi theo từng mùa. Luôn xác nhận với nguồn chính thức trước khi lên đường.
